Loading surah...
Back to Chechen Quran
176 Ayahs • Medinan
بِسْمِ ٱللَّهِ ٱلرَّحْمَٰنِ ٱلرَّحِيمِ يَٰٓأَيُّهَا ٱلنَّاسُ ٱتَّقُوا۟ رَبَّكُمُ ٱلَّذِى خَلَقَكُم مِّن نَّفْسٍۢ وَٰحِدَةٍۢ وَخَلَقَ مِنْهَا زَوْجَهَا وَبَثَّ مِنْهُمَا رِجَالًۭا كَثِيرًۭا وَنِسَآءًۭ ۚ وَٱتَّقُوا۟ ٱللَّهَ ٱلَّذِى تَسَآءَلُونَ بِهِۦ وَٱلْأَرْحَامَ ۚ إِنَّ ٱللَّهَ كَانَ عَلَيْكُمْ رَقِيبًۭا
ХIай нах! Шу кхера шайн Кхиош-кхобучух‚ шу кхоьллина волу цхьана синах (Адамах)‚ Цо кхоьллина цунах цуьнан зуда (Хьава)‚ царех шиннех а Цо баржира дуккха божарий а‚ зударий а. Шу кхера Делах‚ аша Шеца вовшашка дехарш деш волчу‚ гергарлонаш тIехь. Баккъалла а, и Дела хилла шуна тIехь тергамхо.
وَءَاتُوا۟ ٱلْيَتَٰمَىٰٓ أَمْوَٰلَهُمْ ۖ وَلَا تَتَبَدَّلُوا۟ ٱلْخَبِيثَ بِٱلطَّيِّبِ ۖ وَلَا تَأْكُلُوٓا۟ أَمْوَٰلَهُمْ إِلَىٰٓ أَمْوَٰلِكُمْ ۚ إِنَّهُۥ كَانَ حُوبًۭا كَبِيرًۭا
ДIало буоберашна церан даьхний. Ма хийцаде боьханиг цIеначуьнца, ма даа церан даьхний‚ шайнчух тохий. И хилла доккха къа.
وَإِنْ خِفْتُمْ أَلَّا تُقْسِطُوا۟ فِى ٱلْيَتَٰمَىٰ فَٱنكِحُوا۟ مَا طَابَ لَكُم مِّنَ ٱلنِّسَآءِ مَثْنَىٰ وَثُلَٰثَ وَرُبَٰعَ ۖ فَإِنْ خِفْتُمْ أَلَّا تَعْدِلُوا۟ فَوَٰحِدَةً أَوْ مَا مَلَكَتْ أَيْمَٰنُكُمْ ۚ ذَٰلِكَ أَدْنَىٰٓ أَلَّا تَعُولُوا۟
Шу кхоьруш делахь буоберашкахь нийсо ца ярна‚ аша балабе шайна дика хетта болу зударий шишша, кхокхха‚ йиъ-йиъ‚ шаьш нийсо ца ярна кхерахь – цхьаъ‚ я шайн дуйша дола динарг (ялае). И герга ду шу тIех ца довларна.
وَءَاتُوا۟ ٱلنِّسَآءَ صَدُقَٰتِهِنَّ نِحْلَةًۭ ۚ فَإِن طِبْنَ لَكُمْ عَن شَىْءٍۢ مِّنْهُ نَفْسًۭا فَكُلُوهُ هَنِيٓـًۭٔا مَّرِيٓـًۭٔا
ДIало зударшна (шаьш балош болчу) церан там совгIатана. Цара шуна цунах хIума юхалахь дог цIена‚ гIоза доийла и аша.
وَلَا تُؤْتُوا۟ ٱلسُّفَهَآءَ أَمْوَٰلَكُمُ ٱلَّتِى جَعَلَ ٱللَّهُ لَكُمْ قِيَٰمًۭا وَٱرْزُقُوهُمْ فِيهَا وَٱكْسُوهُمْ وَقُولُوا۟ لَهُمْ قَوْلًۭا مَّعْرُوفًۭا
ДIамало тIалам бан ца хуучаьрга шайн даьхний‚ Дала шун дахаран бух бина долу. Цунах даа а‚ духа а ло царна (буоберашна)‚ цаьрга ала хаза дош.
وَٱبْتَلُوا۟ ٱلْيَتَٰمَىٰ حَتَّىٰٓ إِذَا بَلَغُوا۟ ٱلنِّكَاحَ فَإِنْ ءَانَسْتُم مِّنْهُمْ رُشْدًۭا فَٱدْفَعُوٓا۟ إِلَيْهِمْ أَمْوَٰلَهُمْ ۖ وَلَا تَأْكُلُوهَآ إِسْرَافًۭا وَبِدَارًا أَن يَكْبَرُوا۟ ۚ وَمَن كَانَ غَنِيًّۭا فَلْيَسْتَعْفِفْ ۖ وَمَن كَانَ فَقِيرًۭا فَلْيَأْكُلْ بِٱلْمَعْرُوفِ ۚ فَإِذَا دَفَعْتُمْ إِلَيْهِمْ أَمْوَٰلَهُمْ فَأَشْهِدُوا۟ عَلَيْهِمْ ۚ وَكَفَىٰ بِٱللَّهِ حَسِيبًۭا
ТIалам бе буоберийн зуда ялориг хиллалц. Уьш кхиина буйла шайна хаа делча‚ дIало цаьрга церан даьхний. Аша ма даа и кхоам ца барца а‚ тIалам ца барца а уьш баккхий хилале‚ – хьал долуш верг озалойла (оцу буоберийн даьхний даарх)‚ мисканиг – цо жимма дуийла. Шаьш цаьрга церан даьхний дIалуш‚ цу тIехь тоьшалла хIоттаде. Кхочушхилла хьесап деш верг Дела хилар.
لِّلرِّجَالِ نَصِيبٌۭ مِّمَّا تَرَكَ ٱلْوَٰلِدَانِ وَٱلْأَقْرَبُونَ وَلِلنِّسَآءِ نَصِيبٌۭ مِّمَّا تَرَكَ ٱلْوَٰلِدَانِ وَٱلْأَقْرَبُونَ مِمَّا قَلَّ مِنْهُ أَوْ كَثُرَ ۚ نَصِيبًۭا مَّفْرُوضًۭا
Божаршна дакъа ду дас-нанас‚ гергарчара а бухадитинчух (уьш дIакхелхина)‚ зударшна а ду дакъа ден-ненан а‚ гергарчеран а бухадисинчух‚ кIеззиг делахь а и‚ дуккха делахь а – дакъа ду перз хилла.
وَإِذَا حَضَرَ ٱلْقِسْمَةَ أُو۟لُوا۟ ٱلْقُرْبَىٰ وَٱلْيَتَٰمَىٰ وَٱلْمَسَٰكِينُ فَٱرْزُقُوهُم مِّنْهُ وَقُولُوا۟ لَهُمْ قَوْلًۭا مَّعْرُوفًۭا
Ирс доькъучохь хилахь пекъар болу гергарнаш (шайн цунах ирс ца кхочу) а‚ буобераш а‚ мисканаш а – рицкъа ло царна цунах‚ хаза дош ала цаьрга.
وَلْيَخْشَ ٱلَّذِينَ لَوْ تَرَكُوا۟ مِنْ خَلْفِهِمْ ذُرِّيَّةًۭ ضِعَٰفًا خَافُوا۟ عَلَيْهِمْ فَلْيَتَّقُوا۟ ٱللَّهَ وَلْيَقُولُوا۟ قَوْلًۭا سَدِيدًا
Кхоьрийла уьш шайл тIаьхьа шайн доьзал гIиттонехь битарна кхоьруш берш. Уьш кхоьрийла Делах а‚ цара олийла нийса дош.
إِنَّ ٱلَّذِينَ يَأْكُلُونَ أَمْوَٰلَ ٱلْيَتَٰمَىٰ ظُلْمًا إِنَّمَا يَأْكُلُونَ فِى بُطُونِهِمْ نَارًۭا ۖ وَسَيَصْلَوْنَ سَعِيرًۭا
Баккъалла а, зуламца буоберийн даьхний дууш берш – уьш ма бу шайн гай чохь цIе юуш‚ уьш гIур ма бу жоьжахата.
يُوصِيكُمُ ٱللَّهُ فِىٓ أَوْلَٰدِكُمْ ۖ لِلذَّكَرِ مِثْلُ حَظِّ ٱلْأُنثَيَيْنِ ۚ فَإِن كُنَّ نِسَآءًۭ فَوْقَ ٱثْنَتَيْنِ فَلَهُنَّ ثُلُثَا مَا تَرَكَ ۖ وَإِن كَانَتْ وَٰحِدَةًۭ فَلَهَا ٱلنِّصْفُ ۚ وَلِأَبَوَيْهِ لِكُلِّ وَٰحِدٍۢ مِّنْهُمَا ٱلسُّدُسُ مِمَّا تَرَكَ إِن كَانَ لَهُۥ وَلَدٌۭ ۚ فَإِن لَّمْ يَكُن لَّهُۥ وَلَدٌۭ وَوَرِثَهُۥٓ أَبَوَاهُ فَلِأُمِّهِ ٱلثُّلُثُ ۚ فَإِن كَانَ لَهُۥٓ إِخْوَةٌۭ فَلِأُمِّهِ ٱلسُّدُسُ ۚ مِنۢ بَعْدِ وَصِيَّةٍۢ يُوصِى بِهَآ أَوْ دَيْنٍ ۗ ءَابَآؤُكُمْ وَأَبْنَآؤُكُمْ لَا تَدْرُونَ أَيُّهُمْ أَقْرَبُ لَكُمْ نَفْعًۭا ۚ فَرِيضَةًۭ مِّنَ ٱللَّهِ ۗ إِنَّ ٱللَّهَ كَانَ عَلِيمًا حَكِيمًۭا
Дала весет до шуьга шун доьзалшкахь (царна ирс декъарехь): божаберана ло шина зудаберана кхочу дакъа. Нагахь санна зударий белахь /шиъа а/ шиннел сов а, царна бухадитина долчух кхо дакъа дича, ши дакъа ду. Нагахь санна цхьаъ елахь – цунна (бухадисинчух) ах ду. Дена-нанна – хIоранна царех – ялхалгIа дакъа ду бухадитинчух‚ нагахь санна цуьнан доьзалхо велахь. Цуьнан доьзалхо вацахь – цуьнан ирс кхочу цуьнан дена-нанна‚ нанна – кхо дакъа дича, цхьа дакъа (дисинарг дас схьаоьцу). Нагахь санна цуьнан вежарий белахь‚ нанна ялх дакъа дича, цхьа дакъа ду‚ (хьакъболчарна ирс доькъур ду) цо дина весет кхочуш динчул тIаьхьа‚ декхарал тIаьхьа. Шун дай‚ шун кIентий – шуна ца хаьа царех мила ву шуна герга пайдехь. Делера перз ду иза. Баккъалла а, и Дела хилла ша хууш а‚ хьукма (нийса) деш а.
۞ وَلَكُمْ نِصْفُ مَا تَرَكَ أَزْوَٰجُكُمْ إِن لَّمْ يَكُن لَّهُنَّ وَلَدٌۭ ۚ فَإِن كَانَ لَهُنَّ وَلَدٌۭ فَلَكُمُ ٱلرُّبُعُ مِمَّا تَرَكْنَ ۚ مِنۢ بَعْدِ وَصِيَّةٍۢ يُوصِينَ بِهَآ أَوْ دَيْنٍۢ ۚ وَلَهُنَّ ٱلرُّبُعُ مِمَّا تَرَكْتُمْ إِن لَّمْ يَكُن لَّكُمْ وَلَدٌۭ ۚ فَإِن كَانَ لَكُمْ وَلَدٌۭ فَلَهُنَّ ٱلثُّمُنُ مِمَّا تَرَكْتُم ۚ مِّنۢ بَعْدِ وَصِيَّةٍۢ تُوصُونَ بِهَآ أَوْ دَيْنٍۢ ۗ وَإِن كَانَ رَجُلٌۭ يُورَثُ كَلَٰلَةً أَوِ ٱمْرَأَةٌۭ وَلَهُۥٓ أَخٌ أَوْ أُخْتٌۭ فَلِكُلِّ وَٰحِدٍۢ مِّنْهُمَا ٱلسُّدُسُ ۚ فَإِن كَانُوٓا۟ أَكْثَرَ مِن ذَٰلِكَ فَهُمْ شُرَكَآءُ فِى ٱلثُّلُثِ ۚ مِنۢ بَعْدِ وَصِيَّةٍۢ يُوصَىٰ بِهَآ أَوْ دَيْنٍ غَيْرَ مُضَآرٍّۢ ۚ وَصِيَّةًۭ مِّنَ ٱللَّهِ ۗ وَٱللَّهُ عَلِيمٌ حَلِيمٌۭ
Шуна а кхочу ах дерг шун зударша бухадитинчух‚ нагахь санна церан доьзалхо вацахь (кхечунна вина‚ я шуна вина). Церан доьзалхо (кхечунна вина волу‚ я шуна вина волу) велахь – шуна цара бухадитинчух, диъ дакъа а дина, цхьа дакъа ду церан весет кхочуш динчул тIаьхьа‚ декхарел тIаьхьа. Царна (шу делла бухабисина болу шун зударшна) – аша бухадитинчух, диъ дакъа а дина, цхьа дакъа ду‚ нагахь санна шун доьзалхо (кхечу зудчо вина‚ я цо вина) вацахь. Шун доьзалхо велахь – царна аша бухадитинчух, бархI дакъа а дина, цхьа дакъа ду шун весет кхочуш динчул тIаьхьа‚ декхарел тIаьхьа. Нагахь санна шегара ирс кхочуш волу стаг‚ я зуда шен да я доьзалхо воцуш велахь – церан ваша‚ я йиша елахь – цу шиннех хIоранна а, ялх дакъа а дина, цхьа дакъа лур ду. Нагахь уьш церал алсам белахь – уьш декъахой хир бу, кхо дакъа а дина, цхьана декъехь‚ цуьнан весет кхочуш динчул тIаьхьа‚ декхарел тIаьхьа‚ ша зен (цхьанна сов доккхуш‚ вукхунна эшош) ца деш. Делера весет ду иза. И Дела ма ву хууш а‚ дог кIеда а (дуьненахь сиха таIзар ца деш къинош динчарна).
تِلْكَ حُدُودُ ٱللَّهِ ۚ وَمَن يُطِعِ ٱللَّهَ وَرَسُولَهُۥ يُدْخِلْهُ جَنَّٰتٍۢ تَجْرِى مِن تَحْتِهَا ٱلْأَنْهَٰرُ خَٰلِدِينَ فِيهَا ۚ وَذَٰلِكَ ٱلْفَوْزُ ٱلْعَظِيمُ
Уьш ду Делан дозанаш. Далла а‚ Цуьнан элчанна а муьтIахь верг – и вуьллур ву Цо ялсамани чу‚ шена бухахула хин татолаш лелаш долчу‚ цу чохь уьш гуттар лаьттар бу. И сийлахь-боккха толам бу.
وَمَن يَعْصِ ٱللَّهَ وَرَسُولَهُۥ وَيَتَعَدَّ حُدُودَهُۥ يُدْخِلْهُ نَارًا خَٰلِدًۭا فِيهَا وَلَهُۥ عَذَابٌۭ مُّهِينٌۭ
Далла а, цуьнан элчанна а Iеса верг а‚ Цуьнан дозанех ваьлларг а – и вуьллур ву Цо цIерга‚ гуттаренна цу чохь лаьтташ‚ цунна – сийсазе долу Iазап ду.
وَٱلَّٰتِى يَأْتِينَ ٱلْفَٰحِشَةَ مِن نِّسَآئِكُمْ فَٱسْتَشْهِدُوا۟ عَلَيْهِنَّ أَرْبَعَةًۭ مِّنكُمْ ۖ فَإِن شَهِدُوا۟ فَأَمْسِكُوهُنَّ فِى ٱلْبُيُوتِ حَتَّىٰ يَتَوَفَّىٰهُنَّ ٱلْمَوْتُ أَوْ يَجْعَلَ ٱللَّهُ لَهُنَّ سَبِيلًۭا
Шун зударех боьханиг деанарг – шух веаммо тоьшалла дойла цунна тIехь. Цара тоьшалла дахь – цIахь дIалаца уьш баллалц‚ я Дала цхьа некъ хIоттолц.
وَٱلَّذَانِ يَأْتِيَٰنِهَا مِنكُمْ فَـَٔاذُوهُمَا ۖ فَإِن تَابَا وَأَصْلَحَا فَأَعْرِضُوا۟ عَنْهُمَآ ۗ إِنَّ ٱللَّهَ كَانَ تَوَّابًۭا رَّحِيمًا
Шух шимма дахьахь и (боьханиг – зина) – лазабе уьш. Цара шиммо а тоба дахь, дика Iамал яхь‚ юьстахдовла царех. Баккъалла а, Дела ма хилла ша тоба къобалдеш верг а‚ къинхетаме верг а.
إِنَّمَا ٱلتَّوْبَةُ عَلَى ٱللَّهِ لِلَّذِينَ يَعْمَلُونَ ٱلسُّوٓءَ بِجَهَٰلَةٍۢ ثُمَّ يَتُوبُونَ مِن قَرِيبٍۢ فَأُو۟لَٰٓئِكَ يَتُوبُ ٱللَّهُ عَلَيْهِمْ ۗ وَكَانَ ٱللَّهُ عَلِيمًا حَكِيمًۭا
Тоба къобалдар ду Далла – ишттачарна‚ шаьш вон деш хиллачарна ца хаарца‚ тIаккха тоба деш болу сихонца. Баккъалла а, церан тоба къобалдийр ду Дала. И Дела хилла хууш верг а‚ хьикмате верг а.
وَلَيْسَتِ ٱلتَّوْبَةُ لِلَّذِينَ يَعْمَلُونَ ٱلسَّيِّـَٔاتِ حَتَّىٰٓ إِذَا حَضَرَ أَحَدَهُمُ ٱلْمَوْتُ قَالَ إِنِّى تُبْتُ ٱلْـَٰٔنَ وَلَا ٱلَّذِينَ يَمُوتُونَ وَهُمْ كُفَّارٌ ۚ أُو۟لَٰٓئِكَ أَعْتَدْنَا لَهُمْ عَذَابًا أَلِيمًۭا
Тоба къобалдийр дац шаьш вониг диначарна, шайх цхьаъ валлалц‚ олуш: "ХIинца аса тоба дина"‚ шаьш цатешаш а болуш беллачарна а‚ царна Оха кечдина лазош долу Iазап.
يَٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُوا۟ لَا يَحِلُّ لَكُمْ أَن تَرِثُوا۟ ٱلنِّسَآءَ كَرْهًۭا ۖ وَلَا تَعْضُلُوهُنَّ لِتَذْهَبُوا۟ بِبَعْضِ مَآ ءَاتَيْتُمُوهُنَّ إِلَّآ أَن يَأْتِينَ بِفَٰحِشَةٍۢ مُّبَيِّنَةٍۢ ۚ وَعَاشِرُوهُنَّ بِٱلْمَعْرُوفِ ۚ فَإِن كَرِهْتُمُوهُنَّ فَعَسَىٰٓ أَن تَكْرَهُوا۟ شَيْـًۭٔا وَيَجْعَلَ ٱللَّهُ فِيهِ خَيْرًۭا كَثِيرًۭا
ХIай иман диллинарш! Хьанал дац шуна аша зударий ницкъаца ирсе битар‚ хало ма е царна шаьш царна деллачух цхьадерг духаэцархьама‚ нагахь санна билггала боьханиг цара тIедаийтина дацахь. Хаза даха цаьрца‚ шуна уьш безаш ца хилахь а. Шуна цхьа хIума ца еза тарло‚ Дала цу чохь дуккха диканаш дан тарло.
وَإِنْ أَرَدتُّمُ ٱسْتِبْدَالَ زَوْجٍۢ مَّكَانَ زَوْجٍۢ وَءَاتَيْتُمْ إِحْدَىٰهُنَّ قِنطَارًۭا فَلَا تَأْخُذُوا۟ مِنْهُ شَيْـًٔا ۚ أَتَأْخُذُونَهُۥ بُهْتَٰنًۭا وَإِثْمًۭا مُّبِينًۭا
Шу лууш делахь зудчун метта зуда хийца‚ аша царех цхьаннена дуккха даьхний делла делахь‚ цунах хIумма а духа ма эцалаш. – Аша схьаоьцу и ткъа доккха зулам а‚ билгала къа а деш?
Page 1 of 9 (176 ayahs)